Ceza yargılamasında, sanığın asıl niyetinin mağduru sadece yaralamak mı yoksa öldürmek mi olduğunu tespit etmek her zaman kolay değildir. Yargıtay Ceza Genel Kurulu, eylemin hukuki niteliğinin (yaralama mı yoksa cinayete teşebbüs mü olduğunun) belirlenmesi için mahkemelerin şu 9 temel kriteri bir bütün olarak değerlendirmesini şart koşmuştur:

1. Husumet ve Suç Nedeni: Fail ile mağdur arasında olay öncesine dayanan, öldürmeyi gerektirecek ciddiyette bir düşmanlık (husumet) veya geçerli bir suç nedeni var mıdır?

2. Aletin Cinsi ve Kullanılış Şekli: Suçta kullanılan alet (silah, bıçak, sopa vb.) mahiyeti ve kullanılış şekli itibarıyla öldürmeye elverişli midir?

3. İsabet Alınan Bölge ve Hedef Seçme: Failin mağdurda hedef aldığı bölge neresidir? Vuruşlar vücudun hayati bölgelerine (baş, boyun, göğüs, kalp hizası) mi, yoksa hayati tehlike yaratmayacak kısımlara (bacak, kol) mı yönelmiştir? Failin hedef seçme olanağı varken nereyi seçtiği çok kritiktir.

4. Darbe Adedi ve Şiddeti: Mağdura vurulan darbe tek mi, yoksa çok sayıda mıdır? Darbelerin şiddeti ve mağdurdaki yaraların yeri/niteliği nasıldır?

5. Eylemin Sona Erme Şekli (En Kritik Kriter): Fail, eylemine kendi isteğiyle mi (kendiliğinden) son vermiştir; yoksa araya giren bir engel (çevredekilerin müdahalesi, silahın tutukluk yapması, mağdurun kaçması, polisin gelmesi vb.) nedeniyle mi eylemi bırakmak zorunda kalmıştır?

6. Olay Sonrası Davranışlar: Fail eylemden sonra mağdura karşı nasıl davranmıştır? Örneğin; ağır yaralı mağduru hastaneye yetiştirmeye mi çalışmıştır, yoksa ölüme terk edip kaçmış mıdır?

💡 Pratik Hukuki İpucu: Örneğin; elinde silah olan ve mağduru rahatça hedef seçme imkânı bulunan bir kişi, mağdurun hayati bölgeleri yerine bilerek sadece bacaklarına bir el ateş etmişse ve etrafta hiçbir engel yokken eylemini kendiliğinden sonlandırıp mağduru hastaneye götürmüşse; bu eylem “öldürmeye teşebbüs” değil, “kasten yaralama” olarak değerlendirilir.

Hukuki Dayanak: Yargıtay Ceza Genel Kurulu Kararları (2008/1-77 E., 2011/1-95 E., 2009/1-209 E., 2006/1-97 E., 2018/121 E. – 2021/388 K.)